Şiirde İmge Nedir? Nasıl Bulunur?

Şiir incelemesi yaparken karşımıza çıkan kavramlardan biri imgedir. Bu yazımızda “şiirde imge nedir”, “şiirde imge nasıl bulunur” sorularına yanıt vereceğiz.

Şairin duygu, düşünce ve hayallerini elle tutulur, gözle görülür; rengi, şekli, kokusu, boyutları olan bir görüntü haline dönüştürüp dille ifade etmesine imge adı verilir. Kısaca imge, zihinde tasarlanan ve hayal edilen şeydir.

İmgenin Özellikleri Nelerdir?

  • İmge, görünmesi zor olan bir anlamsal alanın veya görüntülenmesi güç olan bir görüntünün sözcükler yoluyla okuyucunun o alanı görmesini sağlar. Yani hayalin bir nevi birden maddi dünyaya girivermesi durumudur.
  • İmgelerde birçok unsur yan yana gelerek okuyucunun gözünde özgün, çarpıcı, hayali görüntüler oluşturulur. Başka bir deyişle imge, anlatılmak istenenle başka şeyler arasında bağlantı kurularak zihinde canlandırılan yeni biçimlerdir.
  • İmgeler oluşturulurken, alışılmamış bağdaştırmalardan, mecazlardan ve söz sanatlarından yararlanılır. İmgenin oluşması dilin mecaz kullanımına bağlıdır. Çağrışım ve söz sanatları, sanatçının yeni kavram ve duyuşları yeni imgelerle anlatılmasına zengin imkân sağlar.
  • İmge edebi ürünlerde yansıtılmak isteneni daha canlı, etkili ve görünür kılmak için zihinde canlandırılmaya çalışılan görüntüdür.

Şiirde İmge Örnekleri

Ve güldün, rengarenk yağmurlar yağdı
İnsanı ağlatan yağmurlar yağdı
Yaralı bir ceylan gözleri gibi sıcak
Yaralı bir ceylan kalbi gibi içli bir sesin vardı

dizelerinde:

Yağmurun yağmasının, birinin gülmesine bağlanması
Yağmurun rengârenk olması
Yağmurun insanı ağlatacak özellikte olması
Yaralı ceylanın gözlerinin “sıcak”la ilişkilendirilmesi
İçli bir sesin yaralı ceylan kalbiyle ilişkilendirilmesi gibi söyleyişler, imgeli söyleyişlerdir.

Aşağıdaki söyleyişlerde de imge vardır.

Bir mavi balon mudur bu yaz
İçi sevda dolu yolculuk

Gece, ayakları kokan bir adam gibi gelir
Eşiklere oturmuş aya doğru çocuklar

Kendinden bir şeyler kattın
Güzelleştirdin ölümü de
Ellerinin içiyle aydınlattın
Ölüm ne demektir, anladım.

Yazık!
Sana ikram edecek
Bir yalnızlığım bile yok.



İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.