Paragrafta Konu Anlatımı

Türkçe testlerinde karşımıza çıkan soruların büyük bölümünü paragraf konusu oluşturmaktadır. Bu yazımızda “paragrafta konu nedir”, “paragrafta konu nasıl bulunur” sorularının yanıtlarını vereceğiz.

Parçada üzerinde durulan olay, durum ya da görüşe konu denir. Bir paragrafın konusu “Paragrafta ne anlatılıyor?” sorusunun yanıtıdır. Konuyu bulmak için “Yazar / sanatçı ne anlatıyor?” sorusu sorulabilir. Paragrafta konu bulunurken parçanın geneli dikkate alınmalıdır. Ana düşünceden yola çıkılmalıdır. Üzerinde en çok durulan şey paragrafın konusu olur.

Bkz: Paragraf Çözme Taktikleri

DİKKAT! Genellikle paragrafın ilk cümleleri dikkate alınmalıdır, çünkü genellikle konu ilk cümlelerde sezdirilir ya da verilir.

DİKKAT! Konu bulunurken kesinlikle okuyan kişi parçaya yorumunu kalmamalıdır. Yorum katmak soru çözümünü zorlaştıracaktır.

Paragrafın konusuyla ilgili soru tipleri şunlardır:

  • Bu parçanın konusu aşağıdakilerden hangisidir?
  • Bu parçada aşağıdakilerin hangisi üzerinde durulmuştur?
  • Bu parçada aşağıdakilerin hangisinden söz edilmiştir?
  • Yukarıdaki parçada yazar aşağıdakilerden hangisinden yakınmaktadır?
  • Bu sözleri söyleyen yazar aşağıdakilerden hangisiyle nitelendirilebilir?
  • Bu parçada (romanın) hangi yönünden söz edilmektedir?
  • Bu parçada (yazarın / sanatçının) hangi özelliği vurgulanmıştır?



Paragrafta Konu Çeşitleri

Bir paragrafta iki konu vardır: Genel konu, sınırlandırılmış konu.

a. Paragrafın Genel Konusu

Bir paragrafta sınırları belli olmayan, açıklanmaya uygun olmayan konudur.

Örnek

Eleştirmen her şeyden önce bir yazardır. Biraz değişik de olsa sanatçının malzemeleri onda da vardır. Yazar olması, malzemesinin sözcükler olması ister istemez eleştirmeni bir yazı sanatçısı olmaya götürür. Sanatçının kullandığı malzemeyle sanatçının yaptığına benzer bir iş yapar. Bunu yaparken de sanatçı gibi davranması doğaldır.

Bu parçanın genel konusu “eleştirmen”dir. Fakat yazar eleştirmene dair her şeyi ele almamıştır. Sanatçıyla eleştirmeni karşılaştırmıştır. Konuya bir sınır getirmiştir.

b. Sınırlandırılmış Konu

Bir paragrafta sınırları belirlenmiş, çerçevesi çizilmiş olan konudur. Sözgelimi sanatçı dediğimizde, bu genel bir konudur. Ama ‘sanatçının görevi’ dediğimizde yazarın konuya bakış açısı devreye girmiştir ve konu sınırlandırılmıştır.

Örnek

Şiirle resim arasında kimi ilişkiler bulunmakla birlikte iki sanatın kullandığı gereçler ve teknikler birbirinden farklıdır. İşlevleri, sesler aracılığıyla hayaller uyandırmak olan sözcükler hiçbir zaman doğrudan doğruya göze hitap eden renklerin yerini tutamazlar.

Bu parçada sınırlandırılmış konu “şiirle resim arasındaki fark”tır.



İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.