Nazım Biçimi (Nazım Şekli) Nedir? Türk Edebiyatı Nazım Biçimleri

Bir yapıt ya da yazınsal ürünün dışsal yapısına, içerik dışında kalan ögelerine “biçim (şekil)” denir. Manzumelerin uyak örgüsü, nazım birimi, ölçüsü ve konusuna göre kazandığı dış özelliğin genel adına “nazım biçimi (şekli)” denir.

Bir şiiri belli bir nazım biçimine bağlı kalarak yazmak, o şiirde birim değeri, birim sayısı, ölçü türü ve kafiye düzeni bağlamında önceden belirlenmiş kural ve sınırlara bağlı kalmayı gerektirir.



Hem divan hem de halk edebiyatı şairleri yüzyıllar boyunca kural ve sınırları kendilerinden önce belirlenmiş birtakım nazım şekillerine bağlı kalarak şiir yazmışlardır. Batı Uygarlığı Etkisinde Gelişen Türk Edebiyatı Döneminde ise nazım biçimi bakımından Türk şirinde birtakım arayışlar olmuştur. Bu bağlamda bazı şairler, Avrupa edebiyatlarında kullanılan sone, düz kafiye, sarma kafiye gibi nazım biçimi kullanmış, bazıları da halk ve divan edebiyatı nazım şekillerine benzeyen yeni nazım şekilleri denemişlerdir. Günümüzde ise şiiri belli bir nazım şekline göre yazmak gerektiği anlayışı neredeyse yok olmuştur.

Türk Edebiyatında kullanılan belli başlı nazım biçimleri şunlardır:

İslamiyet Öncesi Türk Edebiyatı: Koşuk, Sagu, Destan

Halk Edebiyatı: Mani, Türkü, Ninni, Ağıt, Koşma, Semai, Destan, Varsağı

Divan Edebiyatı: Gazel, Kaside, Mesnevi, Rubai, Kıt’a, Şarkı, Tuyuğ, Murabba, Muhammesi Tahmis, Terkib-i Bend, Terci-i Bend, Tardiye, Müstezat

Batı Etkisinde Gelişen Türk Edebiyatı: Sone, Terza Rima, Triyole, Serbest Müstezat, Örüşük Kafiye

 



İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.