Milli Edebiyat Romanlarının Kısa Özetleri

Milli Edebiyat Dönemi, roman türü açısından son derece verimli geçmiştir. Tanzimat ile birlikte edebiyatımıza giren roman, bu dönemde de gelişimini sürdürmüştür. Cumhuriyetin ilk yıllarında da Milli Edebiyatın romancılık anlayışı etkili olmuştur. İşte Milli Edebiyat romanlarının kısa özetleri:

Bkz: Milli Edebiyat Döneminde Roman

Milli Edebiyat Romanlarının Kısa Özetleri

Acımak

Yazar: Reşat Nuri Güntekin
İlk Basım Yılı: 1928

Acımak Roman Özeti

Zehra öğrencilerin hiçbir yanlışını affetmeyen katı bir öğretmendir. Bir gün babasının öldüğünü öğrenir ve bu nedenle istemeye istemeye İstanbul’a gider. İstanbul yolunda babasının ailesine yaptıklarını annesini, ablasını ve anneannesini nasıl öldürdüğünü ve en sonunda da kendisini bir yatılı okula verip hiç arayıp sormamasını düşünür. İstanbul’a varır. Eski komşuları Vehbi Bey, babasının “Zehra, Zehra” diye öldüğünü söyler. Kendisine babasının eşyalarının bulunduğu sandığın anahtarı verilir. Zehra sandığı açar, içinde bir günlük vardır. Günlüğü okumaya başlar. Babasının ilk memuriyet yıllarını, annesiyle evlenmesini, anneannesinin davranışlarını okur. Zehra daha önce bildiği şeylerin hepsinin tam tersi olduğunu öğrenir. Aslında bu olaylarda bütün suçlunun annesi ve anneannesi olduğunu anlar. Bundan sonra içinde bir acıma duygusu oluşur. Hemen gidip babasının ayağını öper. Birkaç gün sonra okuluna tekrar döner ve artık Zehra’nın hiçbir eksiği kalmamıştır. Acımayı öğrenmiştir.

Ankara

Yazar: Yakup Kadri Karaosmanoğlu
İlk Basım Yılı: 1934

Ankara Roman Özeti

Üç ayrı bölümden oluşan eserin ilk bölümünde Millî Mücadele yıllarındaki Ankara’yı buluruz. İstanbul’dan gelmiş Selma Hanım, kocası Nazif Beyin etkisiyle bir zamanlar yadırgadığı Millî Mücadeleye inanmaya başlar ancak bu sefer de kocası Sakarya Muhaberesi’nden korkarak kaçmanın yollarını aramaktadır. Selma, Binbaşı Hakkı Bey’le mücadeleye devam eder ve yaralılara hemşirelik yapar.

İkinci bölümde Selma Hanım Nazif Bey’den boşanmıştır. Bu bölüm zaferden sonraki Ankara’dır. Selma Hanım eski binbaşı emekli Miralay Hakkı Bey’in karısıdır. Ancak koşullar değişmiş, değişen koşullar Cumhuriyet öncesinin kişilerini de değiştirmiştir. Hakkı Bey ordudan, Murat Bey vekillikten ayrılmışlardır. Vurguncu harp zengini şirket meclisi idarelerinde dolaşan, ecnebi gruplarla komisyon işleri yapmaya çalışan Hakkı Bey’in yeni yüzüyle karşılaşırız.

Üçüncü bölümde hürriyet ruhu ile aydın gençler yetişmiştir. Bunlardan biri de Neşet Sabit’tir. Selma üçüncü evliliği bu gençle yapar ve mutluluğa kavuşur. Bu iki insan yeni hayatın imar ve inşasında el ele vererek büyük bir aşkla çalışır, yeni değerleri halk yığınlarına götürürler. Harf İnkılabı, Tarih Cemiyeti, Yüksek İktisat Enstitüsü, Halk Evleri gibi daha birçok alanda büyük atılımlar, büyük yenilikler gerçekleşir.

Ateşten Gömlek

Yazar: Halide Edip Adıvar
İlk Basım Yılı: 1922

Ateşten Gömlek Roman Özeti

İzmir’in işgali sırasında kocası ve çocuğu düşman tarafından öldürülen Ayşe, İstanbul’a akrabası Peyami’nin yanına gelir. İkisinin yanına Binbaşı İhsan da katılır ve Anadolu’ ya geçerler, amaçları Kuvayi Milliye’ye hizmet etmektir. Ayşe, Eskişehir asker hastanesinde ve Polatlı sahra hastanesinde hemşire olarak çalışır. Bu arada hem Peyami hem de Binbaşı İhsan Ayşe’ye âşık olur. Bu aşk her ikisi için de ateşten bir gömleğe dönüşür. İhsan ve Ayşe cephede ölürler, yaralanan Peyami, kafasında kalan bir kurşunla Ankara Cebeci Hastanesinde “ateşten gömlek” ismini verdiği anılarını yazmayı tamamlar ve kafasındaki kurşunun çıkarılması için girdiği ameliyatta ölür.

Çalıkuşu

Yazar: Reşat Nuri Güntekin
İlk Basım Yılı: 1922

Çalıkuşu Roman Özeti

Feride, küçük yaşta anasını babasını kaybeder. Teyzesinin yardımıyla yatılı okula gider. Çok haşarı olduğu için ona Çalıkuşu adı takılır. Yazları teyzesinin yanına gider. Zamanla teyzesinin oğlu ile aralarında aşk başlar. Evliliğe kısa bir süre kala Kamuran’ın başka bir kızla ilişkisi olduğunu öğrenir. Her şeyi bırakır kaçar. Anadolu’nun değişik yerlerinde öğretmenlik yapmaya başlar. Daha evvel tanıştığı ihtiyar Doktor Hayrullah Beyle Kuşadası’nda yine karşılaşırlar. Aralarındaki dostluk dedikodulara neden olunca formalite bir evlilik yaparlar. Hayrullah Bey Feride’nin günlüğünü okur ve saklar. Kendisi ölünce Kamuran’a verilmek üzere bir zarfı Feride’ye verir. Hayrullah Bey ölünce Feride zarfı götürür. Kamuran zarfı alır ve her şeyi öğrenir. Bir daha ayrılmamak üzere Feride’yle evlenir.

Handan

Yazar: Halide Edip Adıvar
İlk Basım Yılı: 1912

Handan Roman Özeti

Refik Cemal, Neriman’la evlidir. Handan Neriman’dan üç yaş büyüktür ve kardeş çocuklarıdır. II. Abdülhamit döneminde ihtilalci gençlerden olan Nazım, Handan ile evlenmek ister. Handan kabul etmez. Hüsnü Paşa adlı biriyle evlenir. Bu arada Nazım tutuklanmış, Handan’a iki mektup bırakarak intihar etmiştir. Handan kocasıyla Londra’da bulunmaktadır. Bu sırada Refik Cemal konsoloslukla Londra’ya gider, orada Handan ile tanışır ve âşık olur. Handan, beyin hummasına tutulur. Refik Cemal onun başından ayrılmaz, Handan iyileşince Refik Cemal’e sevgisini dışa vurur fakat çektiği vicdan azabından ölür.

Kiralık Konak

Yazar: Yakup Kadri Karaosmanoğlu
İlk basım Yılı: 1922

Kiralık Konak Roman Özeti

Eski nazırlardan Naim Efendi, kızı Sekine, damadı Servet, torunları Seniha ve Cemil ile aynı konakta yaşamaktadır. Damadı lükse düşkün bir adam, Seniha serbest yetişmiş bir kızdır. Seniha’nın çevresinde Faik ve Hakkı Celis adlı iki genç vardır. Seniha Faik’ten hamile kalır. Naim Efendi sarsılır. Hakkı Celis cepheye gider. Seniha ise Avrupa’ya gider. Hakkı Celis şehit olur. Bunu öğrenen Naim Efendi hızla çöken bir dünyada yapayalnız kalır.

Sodom ve Gomore

Yazar: Yakup Kadri Karaosmanoğlu
İlk Basım Yılı: 1928

Sodom ve Gomore Roman Özeti

Mütareke dönemindeki İstanbul’da sosyal yaşam anlatılmıştır. Romanda Sami Bey ve ailesi ile bu aileyle ilişkili yerli ve yabancı kahramanlar anlatılır. Tek olumlu kahraman Leyla’nın nişanlısı Necdet’tir. Sodom ve Gomore kutsal kitaplarda adı geçen ve Ürdün’de günahkarlıkları yüzünden Tanrının gazabına uğrayarak yerle bir edilmiş iki şehrin adıdır.


Yaprak Dökümü

Yazar: Reşat Nuri Güntekin
İlk Basım Yılı: 1930

Yaprak Dökümü Roman Özeti

Suriye ve Anadolu’da 25 yıl çalışan daha sonra işine son verilen memur Ali Rıza Bey, karısı, üç kızı ve oğluyla, İstanbul’da geçim zorlukları içinde yaşamaktadır. Sırasıyla oğlu Şevket, kızları Necla ve Leyla yaşadıkları olumsuz olaylar sonucu aileden koparlar. Leyla’nın iffetsiz bir hayat yaşadığını öğrenen Ali Rıza Bey felç geçirir. Babasını hastaneden Leyla çıkarır ve yaşadığı eve götürür. Ali Rıza Bey Leyla’nın yanında için için bir utancı ve kendi kırık hayatını yaşamaya başlar.

Sinekli Bakkal

Yazar: Halide Edip Adıvar
İlk Basım Yılı: 1935

Sinekli Bakkal Roman Özeti

Abdülhamit devrinde Aksaray’da Sinekli Bakkal Mahallesi’nde imamın kızı Emine, aynı mahalleden orta oyuncu Tevfik ile babasının karşı çıkmasına rağmen evlenir. Tevfik zenne rolüne çıktığı için Kız Tevfik diye anılmaktadır. Bir süre sonra bu yüzden ayrılırlar. Ayrıldıktan sonra Rabia isminde bir çocukları dünyaya gelir. Tevfik ünlü bir sanatçı iken İstanbul’dan sürgüne gönderilir. Bu sırada Rabia sesi ile herkesi büyülemektedir. Kuran ve mevlit okumakta üstüne kimse yoktur. Tevfik sürgünden döner, kızını yanına alır. Ancak bu seferde Genç Türkler adlı bir gruba yardım ettiği için Şam’a sürülür. Rabia ise Müslüman olan piyano öğretmeni Peregrini ile evlenir. 1908 Meşrutiyet ilanından sonra Tevfik sürgünden döner, Sinekli Bakkal Mahallesi’nde eski mutlu günlere dönülür.

Yeni Turan

Yazar: Halide Edip Adıvar
İlk Basım Yılı: 1912

Yeni Turan Roman Özeti

Politik ve ideolojik bir hikâye olan eserde Yeni Osmanlılar Partisi’nin başkanı Hamdi Paşa, karısının ölümünden sonra kendini tamamen parti çalışmalarına vermiştir. Yeni Turan Partisi kurulunca onlarla mücadele etmek için her türlü yola başvurur. Tarım ve eğitime, milli değerlere, dine, kadın haklarına ön planda yer veren ve her biri milli tarih ve değerlerle ideal şekilde yetişmiş Türkçü mensuplarının çalışmalarıyla Türkiye’nin çehresini değiştiren Yeni Turan Partisi’nin durumunu sarsmak için, Hamdi Paşa, önce liderleri Oğuz’u hapsetirir. Kaya, Oğuz’un teyzesinin kızı ve sevdiği kadındır: Oğuz’u affettirmek için, çocukluğundan beri tanıdığı Paşa’ya gider, çirkin bir teklifle karşılaşır: Paşa ile evlenirse, Oğuz affedilecektir. Ortak amaçları olan Yeni Turan’ı ve memleketin geleceğini düşünerek Kaya bu teklifi kabul eder. Yeni Turan’ın önde gelen bir üyesinin (Kaya’nın) muhalif Osmanlı Partisi başkanıyla evlenmesi, Yeni Osmanlı Partisi’ni tutan gazeteler tarafından hayli istismar edilirse de Kaya’nın kesin olarak köşesine çekilmesi, bu partinin daha fazla adı etrafında laf etmesini önler. Fakat bu arada Kaya, asabı bozularak, hastalanır. Oğuz’un, bir deli tarafından öldürülmesini ise, Kaya’ya garip bir şekilde âşık olan Paşa, karısından saklar. Fakat bu hareket Kaya’nın Paşa’dan büsbütün soğumasına yol açar ve Kaya, nefretini Paşa’nın yüzüne haykırarak çıkıp gider.

Gizli El

Yazar: Reşat Nuri Gültekin
İlk Basım Yılı: 1924

Gizli El Roman Özeti

Hukuk mezunu Şeref, babası ölünce parasal sıkıntıya düşmüş, Gemlik’te bir memurluk bulmuştur. Orada Narlı Çiftliğinin sahibi Aziz Paşa, bir askeri doktorun kendisine tanıştırdığı Şeref’i oğluna öğretmen yapar. Paşa’nın İstanbul’da Fransız okulunda okuyan kızı Seniha’ya da Türkçe dersi veren Şeref, giderek kıza aşık olur. Gizli aşk anlaşılınca Seniha ile Şeref evlenirler. Şeref kendini hep küçük görmekte, bir işe yaramadığına inanmaktadır. Savaş başlayınca Şeref, Aziz Paşa’nın yardımıyla cepheye gitmez, gene Paşa’nın yardımıyla İstanbul’da bir görev alır, daha sonra dış ülkelere gider. Savaş bitince ünlü ve zengin olmuş, İstanbul’a yerleşmiştir ama karı koca mutlu değildirler. Şeref eğlence hayatına dalar, bir gün nedenini bilmeden tutuklanır, onu gene kayınpederi Aziz Paşa kurtarır. Kendisini nasıl karşılayacağını kestiremediği eşinin yanına, Gemlik’e dönmek ister, döner. Seniha onu içtenlikle karşılar.

Yaban

Yazar: Yakup Kadri Karaosmanoğlu
İlk Basım Yılı: 1932

Yaban Roman Özeti

Birinci Dünya Savaşında bir kolunu kaybeden Yedek subay Ahmet Celal işgal altındaki İstanbul da yaşayamayacağını anlayınca emir eri Mehmet Ali’nin çağrısına uyar Haymana Ovasında Porsuk Çayı kenarındaki Mehmet Alinin evine gider. Köylülerle dost olmak istediği zaman köylülerin ona yabancı gözüyle baktığını anlar. Köylüler ona yaban adını takmışlardır. Mehmet Ali yeniden askere alınır. Köy Yunan işgaline uğrar, Ahmet Celal köyde geçen günlerini yazdığı defterini Mehmet Ali’nin yengesi Emine’ye teslim ederek oradan ayrılır. Bu defter daha sonra kenarları yanmış bir biçimde yıkıntılar arasında bulunur. Defterdeki Yaban romanıdır.

Nur Baba

Yazar: Yakup Kadri Karaosmanoğlu
İlk Basım Yılı: 1915

Nur Baba Kitap Özeti

Nur Baba, bir Bektaşi şeyhidir. Kara sakallı, güzel sesli, zevk ve şehvet düşkünü bir adamdır. Gözlerinde ve sesinde kadınları büyüleyen bir güç vardır. Çıkarlarıyla zevklerini birleştirmeyi bilmektedir. Tekkeye düşen zengin ve güzel kadın müritler, onun elinden servetlerini ve kendilerini kurtaramaz olurlar. Nur Baba, ilkin, ölen şeyhin karısı Celile Bacı ile evlenerek tekkeye şeyh olur; sonra Ziba Hanımefendi’nin servetini tüketir; daha sonra Nigar’ı ele geçirir. Nigar, Nur Baba uğruna kocasını, çocuklarını, toplum içindeki yerini bırakır, bütün servetini de tekkeye verir. Yaşanan düzensiz hayat yüzünden birkaç yıl içinde Nigar da yıpranır; Nur Baba bir gün onu da bırakır ve Süheyla adında geç bir kızla evlenir.



İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.