Erzurumlu Emrah Kimdir? Hayatı, Edebi Kişiliği, Eserleri

Hayatı

Erzurumlu Emrah, 1775 yılında Erzurum’un Tambura köyünde doğmuştur. Edebiyat alanında araştırma yapanlar için Erzurumlu Emrah ile Ercişli Emrah’ı ayırmak son derece zor olmuştur. Her iki şairin ortak isim taşımaları; her ikisinin de Van ve Erzurum gibi Doğu Anadolu bölgesinde yaşamış ve dolamış olmaları, bunları birbirinden ayırt etmeyi güçleştirmiştir. Erzurumlu Emrah, iyi bir öğrenim görmüş, medrese tahsilini Erzurum’da yapmıştır. Ömrünün hatırı sayılır bir kısmını seyahatle geçirmiş, bu arada Sivas, Kastamonu, Sinop, Konya ve Niğde çevrelerinde dolaşmıştır. Hayatının son zamanlarını Niksar’da geçirmiş ve kuvvetli bir ihtimale göre 1860 yılında Niksar’da ölmüştür.

Bkz: Aşık Tarzı Halk Şiiri Temsilcileri

Edebi Kişiliği

  • 19.yüzyıl halk şairlerindendir.
  • Emrah’ın gerek aruzla gerek hece ile söylenmiş şiirleri vardır.
  • Aruzla söylediği gazel, müstezat ve musammatları, onun Divan kültürüne vakıf halk şairlerinden olduğunu gösterir.
  • Şiirlerinde Fuzuli‘nin, Hatayi’nin, Baki’nin, Nedim ve Enderunlu Vasıf’ın tesirleri görülür. Bununla beraber Emrah’ın Divan tarzı şiirleri, onu bir Divan şairi sınıfına sokacak ayarda değildir.
  • Divan edebiyatı tarzında yazdığı şiirlerinde de halk edebiyatı geleneğinin ve halkın kullandığı Türkçe’nin izlerini görmek mümkündür.
  • Hece ölçüsü ile halk edebiyatı geleneğine bağlı şiirleriyle ün kazanmıştır.
  • Koşma, semai gibi türlerde başarılı örnekler vermiştir.
  • Tasavvufi şiirlerin yanında din dışı konularda da şiirler yazmıştır.
  • Şiirlerinde aşk, ayrılık, gurbet, zamandan yakınma gibi temaları işlemiştir.
  • Çeşitli şairlere nazireler yazmıştır.
  • Anadolu’da geniş şöhret kazanmış ve Tokatlı Nuri, Beşiktaşlı Gedayi gibi kendi devrinin önemli saz şairlerini etkilemiştir.



Erzurumlu Emrah Şiir Örneği

Sabahtan uğradım ben bir fidana
Dedim mahrur musun dedi ki yok yok
Ak elleri boğum boğum kınalı
Dedim mahrur musun dedi ki yok yok

Dedim inci nedir dedi dişimdir
Dedim kalem nedir dedi kaşımdır
Dedim on beş nedir dedi yaşımdır
Dedim daha var mı söyledi yok yok

Dedim Erzurum ne dedi ilimdir
Dedim gider misin dedi yolumdur
Dedim Emrah nedir dedi kulumdur
Dedim satar mısın söyledi yok yok



İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.