Dünya Edebiyatının Doğal Destanları

YUNAN DESTANLARI

İlyada ve Odysseia

Bu destanların yaratıcıları Ege Denizi’nin çevresinde yaşayan toplumlardır. Bunları yazıya geçiren, büyük şair Homeros’tur. Bu destanların konusu Truva Savaşları’ndan alınmıştır. Yunanların Truva’ya gidişleri İlyada’da; dönüşleri de Odysseia’da işlenmiştir.

İRAN DESTANI

Şehname

Konusu İran-Türk savaşlarıdır. Saka (İskit) Türklerinin Alp Er Tunga Destanı’nda da aynı konular işlenmiştir. Olayları kendi açılarından yorumlayan İranlıların Şehname’sinde Alp Er Tunga adı “Efrasiyab” olarak geçer. İki destanın da kahramanı aynıdır. Bu destan, ünlü İran şairi Firdevsi tarafından mesnevi tarzında yazıya geçirilmiş olup 60.000 beyittir.

FİN DESTANI

Kalevala

Bu destanda Fin mitolojisi, Finlerin Macarlarla aynı kökten geldikleri anlatılmıştır. Destanda Finlilerin güzel ahlakı ve kişilik özellikleri övülmüştür. Destan Dr. Lönrot tarafından yazıya geçirilmiştir.

HİNT DESTANLARI

a. Ramayana: Ayvdhya Kralı Rama’nın hayatını anlatan bir destandır.

b. Mahabharata: MS IV. yüzyılda yazıldığı sanılır. Pandavalar ile Kavravaların savaşı ele alınmıştır. Hint kültürünü tanıtması açısından önemli bir destandır. 200.000 dizeden oluşmuştur

ALMAN DESTANI

Niebelungen

6. yüzyılda oluştuğu sanılan bu destanın asıl konusu Burgondların Hunlar tarafından kılıçtan geçirilmesidir. Buna sonradan Yiğit Siegfried’in hikâyesi de eklenmiş ve ulusal bir destan oluşturulmuştur.



SÜMER DESTANI

Gılgamış

Güçlü, zalim aynı zamanda da bir kahraman olan Sümer Kralı Gılgamış’ın serüvenlerini anlatan bir destandır. Sümerlerin yaşantısı hakkında bilgi verdiği ve pek çok Anadolu destanına kaynaklık ettiği için önemlidir. Dünyanın bilinen ilk destanıdır.

LATİN DESTANI

Aeneis (Eneid)

Bu destan, Aeneis’in Truva’nın düşüşünden sonraki serüvenlerini, özellikle de Roma’yı kurtarışını anlatır. Aeneis, Roma’nın ahlak ülküsünü ve yiğitliğini sembolize eder. Latin ozan Vergilius tarafından yazıya geçirilmiştir.

İNGİLİZ DESTANI

Beowulf

Beowulf, bir Anglosakson destanı olarak kabul edilse de Anglosaksonlardan değil, İskandinavyalılardan söz eden destandır. (İskandinavya Anglosaksonların ana yurdudur.) İngiliz edebiyatının en eski destanı olarak bilinir. Beowulf adındaki kahraman ve güçlü bir İskandinav savaşçısını konu eder. Epik tarzda, şiirsel bir anlatımla yazılmıştır. Destan 3.182 dizeden meydana gelmiştir ve tüm eski İngiliz şiirleri gibi kaleme alan kişi bilinmemektedir. 11. yüzyılda yazıya geçirilmiştir.

RUS DESTANI

İgor

Bu destan Ruslar tarafından Prens İgor Destanı olarak adlandırılır. Rusların Karadeniz’in kuzeyindeki bozkırlarda yaşayan Kuman Türkleri ile 1185’te yaptıkları savaşı ve savaştaki başarısızlıklarını anlatır. 1795’te ele geçen el yazması örneği, İgor Destanı’nın orijinal metni kabul edilmiştir.

İSPANYOL DESTANI

Le Cid

12. yüzyılda oluşmuş, İspanyol edebiyatının en eski kahramanlık destanıdır. İspanya’nın ulusal kahramanı Rodrigo Diaz’ın (1043-1099) yaşamını konu alır. Savaşçı Ciddiye anlatılan kahramanın, Mağribilerle yapılan savaşta gösterdiği yiğitliği anlatır. Destan üç bölümden oluşur, tarihsel gerçeklere olabildiğince bağlıdır. Şiirsel nitelikleri ve estetik yönü güçlü bir yapıttır.

FRANSIZ DESTANI

Chansen de Röland

Orta Çağ’da oluşmuş, Fransız destanıdır. Roland adlı bir kahramanın sekiz on kişiden oluşan arkadaş grubuyla Müslüman Araplara karşı verdiği mücadeleyi konu alır. Hikâye İspanya’da ve Frank İmparatoru Charlemagne döneminde geçer.



İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.