Anonim Halk Şiiri Genel Özellikleri, Türleri

Halkın ortak malı olan edebiyatın genel ismidir. Bu edebiyata ait eserlerin kime ait olduğu bilinmemektedir. Her eseri bir sanatkâr, şair vb. ortaya koyduğu gibi anonim edebiyata ait olan nazım biçimlerini de bir ilk söyleyen vardır, ama zamanla ilk söyleyen unutulmuş ve halkın beğenisinde yaşamaya başlamış olan bu eserler anonimleşmiştir. Anonim halk şiir geleneği, Orta Asya’daki sözlü edebiyatın devamıdır. Söyleyeni belli olmayan ürünlerden oluşan bu şiir geleneği, halkın ortak duygu ve düşüncesini yansıtır.



Anonim halk şiirinin başlıca özellikleri şunlardır:

  • Anonim halk şiiri ürünleri, ağızdan ağıza dolaşan ortaklaşa ürünlerdir. Bu yüzden ilk doğdukları andaki biçimleri ve özleri zamana ve yöreye göre değişebilir.
  • Anonim ürünlerin de ilk söyleyeni mutlaka vardır ancak bu ilk söyleyenler zamanla unutulmuştur.
  • Sözlü bir şiir geleneğidir. Bu nedenle ürünler, söylendikleri dönemin ve yörenin dil özelliklerini taşır.
  • Ürünlerinde yalın bir halk dili kullanılmıştır.
  • Ezgiyle iç içe olan bu ürünler hece ölçüsüyle ve dörtlük nazım birimiyle söylenmiştir.
  • Anonim halk şiiri geleneğiyle oluşturulan ürünlerin birim değeri genellik dörtlüktür. Ancak bazı kavuştaklı (bağlantılı) türkülerde birimlerdeki mısra sayısı iki veya üç olabilmektedir. Yine yedekli (artık) manilerde de birimi oluşturan mısra sayısı dörtten fazladır.
  • Şiirlerde genellikle yarım uyak kullanılmıştır.
  • Anonim halk edebiyatı ürünleri, halkın mizah anlayışını, keskin zekâsını, değer yargılarını yansıtır.
  • Genellikle aşk, doğa, ölüm, özlem, yiğitlik, toplumsal yaşam gibi konular işlenmiştir.
  • Şiirlerdeki tema, konu ve duygu söylendiği dönemin zihniyetini yansıtır, çünkü bu ürünler toplumsal yaşamla iç içedir.
  • Şiirdeki en önemli nazım biçimleri mani ve türküdür. Bunun yanında ninni ve ağıt da bu şiir geleneğinin izlerini taşıyan ürünlerdir.

Anonim Halk Şiiri geleneğinin türleri şunlardır:
Mani
Ninni
Türkü
Ağıt

 



İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.