1960 Sonrası Türk Hikayeciliği

Cumhuriyet Dönemi’nde hızlanan hikayecilik faaliyetleri 1960 sonrasında da devam etmiş, bu dönemden itibaren sadece hikâye alanında eserler yazan sanatçılar da ortaya çıkmıştır. 1960 Sonrası Türk hikayeciliği için şunları söyleyebiliriz:

“1960 Sonrası Türk Hikayeciliği”nin Genel Özellikleri

  • Modern hayatın insan üzerindeki etkileri hikayelerde sıkça işlenmiştir. Bireyin yalnızlaşması, köyden kente göçün getirdiği sıkıntılar hikayelerde işlenen temalar arasında yerini almıştır.
  • 60’lı yıllardan itibaren başlayan dış göç hareketi beraberinde «gurbet» kavramını da getirmiş, gurbetçilerin yaşadığı sıkıntılar da hikayelerde dile getirilmiştir.
  • Bu dönemde anlatma, gösterme, diyalog gibi klasik anlatım tekniklerinin yanına; bilinç akışı, iç diyalog, iç monolog, pastij gibi postmodern teknikler de eklenmiştir.
  • 1960 sonrası hikayelerde Çehov ve Maupassant tarzının yanı sıra küçürek hikâye gibi yeni tarzlar da eklenmiştir.

1960 Sonrası Türk Hikayecileri

1960 sonrası Türk hikayeciliğinin önemli isimleri şunlardır:

Mustafa Kutlu

  • İlk hikâyelerinde romantik bir Anadoluculuk izledi.
  • Daha sonra bireycilikten toplumculuğa geçti ve bu hikâyelerinde daha çok, köy ve kasaba insanlarının günlük endişelerini ve sevinçlerini konu aldı.
  • Köy-kent ikilemini gündeme getirerek yaşanan sorunların nedenlerini köy-kent karşıtlığı üzerine bina etti.
  • Daha sonraki hikâyelerinde ise sanayileşmenin ve modern ticari hayatın getirdiği para hırsı, zengin olma arzusu, tüketim çılgınlığı gibi sorunlara eğildi.
  • İslami bir yorumla aktardığı hikâyelerine Türk kültürüne ait duyarlılıkları yansıttı.
  • Biçime ve ahenge çok önem veren Kutlu, eski edebiyatımızda görülen “kıssa” geleneğinin modern temsilcisi oldu.
  • Hikâyelerinde romanesk (roman özelliği olan) denebilecek bir çatı kurdu.

HİKÂYELERİ: Ortadaki Adam, Gönül İşi, Yokuşa Akan Sular, Yoksulluk İçimizde, Ya Tahammül Ya Sefer, Bu Böyledir, Sır, Rüzgârlı Pazar, Uzun Hikâye, Beyhude Ömrüm …

Bkz: Mustafa Kutlu kimdir?

Fürüzan

  • Çeşitli edebi türlerde eserler veren Füruzan hikayeci kimliğiyle ön plana çıktı.
  • Ayrıntılarla beslediği canlı anlatımı, karakterleri işleyişindeki derinlikle dikkat çekti.
  • Parasız Yatılı” ile 1972 Sait Faik Hikâye Armağanı’nı kazanınca ünlendi. Bu ödülü alan ilk kadın yazar olarak tarihe geçti.
  • Eserlerinde; düşmüş kadınlardan, kötü yola sürüklenen küçük kızların, çöküş sürecindeki burjuva ailelerden, yeni yaşama koşullarından bunalarak yurt özlemi çeken göçmenlerden söz etti.

HİKAYELERİ: Parasız Yatılı, Kuşatma, Benim Sinemalarım, Gecenin Öteki Yüzü, Gül Mevsimidir

Bkz. Fürüzan kimdir?

Adalet Ağaoğlu

  • Öykülerinde doğa, toplum, zaman ilişkilerinin insanın iç dünyasındaki yansımalarını temel alarak yaşanan gerçekliği tüm boyutlarıyla irdelemiştir.
  • Klasik anlatım yöntemlerinin yerine bilinç akışı, iç konuşma, geriye dönüş, çağrışım gibi modern teknikleri kullanmıştır.
  • Kendine özgü anlatım biçimleri geliştirerek konu ile biçimin dengelendiği eserler vermiştir.

HİKAYELERİ: Yüksek Gerilim, Sessizliğin İlk Sesi, Hadi Gidelim, Hayatı Savunma Biçimleri

Bkz: Adalet Ağaoğlu kimdir?

Oğuz Atay

  • Birçok türde eser veren sanatçı, eserlerinde toplum kurallarıyla çatışan aydınların iç dünyasını işledi.
  • İnce alay ve ironinin iç içe olduğu hikâyelerinde yalnızlık, isyan, iletişimsizlik, yabancılaşma, toplum eleştirisi gibi konuları ele aldı.
  • Hikâyelerinde karamsar bir hava göze çarpar.
  • Hikâye türündeki tek eseri “Korkuyu Beklerken”dir.

Bkz: Oğuz Atay kimdir?

Ferit Edgü

  • Yazın hayatına şiirle başlamış, daha sonra öyküye yönelmiştir.
  • Varoluşçuluk” akımının etkisinde kalmıştır.
  • Edebiyatımızda minimal öykü türünün öncüsü ve en önemli temsilcisi oldu.
  • Fantastik ya da düşsel gerçekçilik tarzını benimsediği öyküleriyle edebiyatımızda modernizmin temsilcileri arasında yer aldı.
  • Felsefi bir boyutu olan anlatısını yalın ve özenli bir dil üstüne kurdu.
  • 1979’da “Bir Gemide” adlı öykü kitabıyla Sait Faik Ödülü’nü aldı.

Bkz: Ferit Edgü kimdir?

 



İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.