1923-1940 Arası Türk Hikayeciliği

Cumhuriyet Dönemi hikayeciliği üç dönemde incelenir: 1923-1940 arası, 1940-1960 arası, 1960 sonrası… Bu yazımızda Cumhuriyet Dönemi’nde hikâyenin 1923-1940 arasındaki seyrini anlatmaya çalışacağız. Kurtuluş Savaşı’ndan sonra, Misakımilli içinde kurulan Türkiye Cumhuriyeti, ilk döneminde, Atatürk önderliğinde, çağdaş uygarlık düzeyine ulaşmak için, toplumsal yapı ile ilgili kimi alanlarda birtakım yeniden düzenlemeler kimi alanlarda da birtakım devrimler yapılmıştır. Bu toplumsal değişimler edebiyatta da etkisini göstermiş, özellikle cumhuriyetin ilk kuşak hikayecileri, devrimlerin halka ulaştırılmasında önemli bir görev üstlenmişlerdir. 1923-1940 arası Türk hikayeciliği için şunları söyleyebiliriz:

1923-1940 Arası Hikayelerin Genel Özellikleri

  • Milli Edebiyat Dönemi’nde başlayan dilde sadeleşme hareketi, Cumhuriyet Dönemi’nde hızlanarak devam etmiştir. Konuşma dili ile yazı dili arasındaki fark ortadan kalkmıştır.
  • Bu dönemde yazılan hikayelerde realizm akımı güçlü bir şekilde görülmektedir. Daha önceki dönemlerle bu dönem arasındaki en büyük fark, Cumhuriyet Dönemi hikayecilerinin Anadolu’yu daha yakından tanımalarıdır.
  • Cumhuriyet öncesinde de edebiyat sahnesinde var olan Reşat Nuri Güntekin, Halide Edip Adıvar, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Refik Halit Karay gibi isimler, 1923-1940 yılları arasında da etkili olmuşlardır.
  • Bu isimlerin yanı sıra; Kenan Hulusi Koray, Sadri Ertem, Sabahattin Ali ve Sait Faik Abasıyanık da bu dönemde hikâye türüne yönelen yazarlarımızdır.
  • 1923-1940 arası Türk hikayeciliği, “sanat toplum içindir” anlayışının hâkim olduğu bir çizgi izlemiştir.
  • Dönemin başlarında olay hikayeciliği yaygın olsa da 1930’ların ikinci yarısından sonra Sait Faik Abasıyanık’ın edebiyat dünyasında adından söz ettirmeye başlaması ile birlikte durum hikayeciliği de rağbet görmeye başlamıştır. Yani bu dönemde hem olay hikayesi (Maupassant tarzı) hem de durum hikayesi (Çehov tarzı) görüşmüştür.
  • Bu dönemde yazılan hikayeler üç alt başlık altında incelenebilir: Milli Duyarlılığı Yansıtan Hikayeler, Toplumcu Gerçekçi Hikayeler, Bireyin İç Dünyasını Yansıtan Hikayeler

1923-1940 Arası Yazılan Hikayeler

Sadri Ertem: Silindir Şapka Giyen Köylü (1933), Bacayı İndir Bacayı Kaldır (1933), Korku (1934), Bay Virgül (1935), Bir Şehrin Ruhu (1938),

Bekir Sıtkı Kunt: Memleket Hikayeleri, Talkınla Salkım, Herkes Kendi Hayatını Yaşar, Yataklı Vagon Yolcusu, Ayrı Dünya

Sabahattin Ali: Değirmen (1935), Kağnı (1936), Ses (1937)

Sait Faik Abasıyanık: Semaver (1936), Sarnıç (1939)

Kemal Bilbaşar: Anadolu’dan Hikayeler (1939)

Kenan Hulusi Koray: Bahar Hikâyeleri (1939), Bir Otelde Yedi Kişi (1940)



İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.