Dadaizm

Kural Yıkıcılık” adıyla da bilinen bu akım Birinci Dünya Savaşı’nın insanlığa getirdiği büyük felâketin yarattığı umutsuzluk ve isyan duygularından kaynaklanan bir edebiyat akımıdır. 1916’da Romen şair Tristan Tzara’nın öncülüğüyle ortaya çıkar.

“Dadaizm, dünyanın, insanların yıkılışından umutsuzluğa düşmüş, hiçbir şeyin sağlam ve sürekli olduğuna inanmayan kimselerin ruhsal durumunun sonucuydu” Yves DUPLESSIS

Dadaizm akımının yaratıcıları akımın ismini koymakta sözlükten yararlanmışlardır. Rastgele bir sayfa açan ve Fransızca çocuk dilinde tahta at anlamına gelen bu kelimeyle karşılaşan sanatçılar da akıma Dadaizm, Dadacılık adını vermişlerdir. Akımları edebiyatımızla karşılaştırıldığında Cumhuriyet Sonrası Edebiyat Döneminde ortaya çıkan ‘Garip’ topluluğuyla normları tanımamak, tabuları yıkmak gibi benzerlikler göstermektedir.

Başlıca özellikleri şunlardır:

  • Kendilerinden önceki bütün sanat ilkelerini, değerleri reddederek saldırgan bir tavır takınmışlardır.
  • Son derece kötümserdirler, geleceğe inanmazlar.
  • Aklın iflâs ettiğine inanırlar. (Sürrealizme zemin hazırlarlar.)Başlıca temsilcileri:
    Tristan Tzara
    Breton
    Aragon
    Eluard
    Soupault

 

DADA ŞARKISI

Bir dadacının şarkısı
yüreği dadayla dolu
fazlaca yordu motoru
yüreği dadayla dolu

Asansör bir kral taşıyordu
ağır çıtkırıldım özerk ayrıca
kırsın mı sana sağ kolunu
yollasın mı Roma’daki Papa’ya

Artık bu yüzden işte
Asansörcüğün yüreğinde
dada mada hak getire

Tıkınıp durun çikolata
yıkayıp beyninizi
dada
dada
su için üstüne

Tristan Tzara

Bir yorum ekle

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.